سوپر کانتور غبغب چیست؟ روش انجام، عوارض، ماندگاری و هزینه

سوپر کانتور غبغب عنوانی است که کلینیک‌ها برای برداشتن چربی زیر چانه و فرم‌دادن به خط فک و گردن به کار می‌برند. در یکی از تعریف‌های رایج، چربی با کانولی نازک از چند برش کوچک زیر چانه تخلیه می‌شود و محدوده درمان تا جوال‌ها و بخشی از کناره‌های گردن ادامه پیدا می‌کند. بعضی مراکز در همین جلسه انرژی رادیوفرکانسی یا لیزر هم اضافه می‌کنند تا پوست بعد از برداشتن چربی جمع‌تر شود و بعضی مراکز فقط ساکشن انجام می‌دهند. به همین دلیل دو نفر که هر دو «سوپر کانتور» انجام داده‌اند ممکن است تجربه، عوارض و نتیجه‌ای کاملاً متفاوت داشته باشند.

زاویه‌ای که زیر چانه با گردن می‌سازد (زاویه سرویکومنتال) اولین چیزی است که با تجمع چربی صاف می‌شود. مقاله‌های جراحی زیبایی، پر بودن ناحیه زیر چانه را عاملی می‌دانند که چهره را مسن‌تر نشان می‌دهد و با افتادگی پوست همراه می‌شود. هدف روش‌هایی که زیر نام سوپر کانتور ارائه می‌شوند، تعریف دوباره همین زاویه است.

سوپر کانتور غبغب کدام لایه از بافت را درمان می‌کند؟

زیر چانه چهار لایه روی هم قرار دارند: پوست، چربی زیرپوستی، عضله پلاتیسما و در عمق‌تر، چربی و غدد زیر عضله. کانول در لایه‌ای کار می‌کند که بین پوست و عضله قرار دارد. چربی زیر عضله، غدد زیرفکی و استخوان فک با ساکشن تغییر نمی‌کنند، پس نتیجه به این بستگی دارد که حجم زیر چانه از کدام لایه می‌آید.

همین ارزیابی پیش از هر درمان دیگر هم لازم است. تزریق دئوکسی‌کولیک اسید (ATX-101) که برای کاهش چربی زیر چانه تأیید شده، در راهنماهای بالینی خودش با همین معیار انتخاب بیمار شروع می‌شود: ابتدا باید مشخص شود برآمدگی از چربی است یا از بافت دیگر.

آیا سوپر کانتور نام یک روش استاندارد واحد است؟

در مقاله‌های پزشکی که برای تهیه این راهنما بررسی شد، عنوان «سوپر کانتور» دیده نشد. مقاله‌ها از اصطلاح ساکشن زیر چانه (submental liposuction) و ساکشن با کمک رادیوفرکانسی (radiofrequency-assisted liposuction، با نام اختصاری RFAL) استفاده می‌کنند. سوپر کانتور نامی بازاری است و محتوای آن را هر مرکز برای خودش تعریف می‌کند. سه ترکیب زیر بیش از بقیه پشت این نام قرار می‌گیرند:

1. ساکشن کانولی با بی‌حسی تومسنت: محلول رقیق بی‌حسی به بافت چربی تزریق می‌شود و سپس چربی تخلیه می‌شود. جمع‌شدن پوست به کشسانی خود فرد بسته است.
2. ساکشن همراه با رادیوفرکانسی داخلی: در RFAL انرژی رادیوفرکانسی دوقطبی هم از داخل بافت و هم از سطح پوست داده می‌شود. هدف این است که چربی نرم شود، رشته‌های فیبروزی زیر پوست منقبض شوند و کلاژن جدید ساخته شود.
3. ساکشن همراه با لیزر یا ترکیب چند انرژی: در یک مطالعه کوچک، افزودن لیزر لیپولیز به رادیوفرکانسی رضایت بیماران را به‌طور معناداری بالاتر نبرد و رادیوفرکانسی تنها در ماه ششم میانگین رضایت ۳٫۶ از ۵ را گرفت.

پنج پرسش، تعریف سوپر کانتور هر مرکز را روشن می‌کند. نام و مدل دستگاه انرژی چیست، یا روش فقط ساکشن است؟ بی‌حسی موضعی است یا بیهوشی؟ محدوده درمان فقط زیر چانه است یا جوال‌ها و کناره گردن هم می‌شود؟ چند برش و در کجا ایجاد می‌شود؟ پیگیری بیماران تا چند ماه بعد از عمل ثبت می‌شود؟

مراحل سوپر کانتور غبغب از معاینه تا ترخیص

معاینه و عکس‌برداری

معاینه با قرار گرفتن سر در وضعیت خنثی شروع می‌شود، یعنی خط فرضی بین لبه پایین کاسه چشم و بالای مجرای گوش موازی زمین قرار می‌گیرد (صفحه فرانکفورت). از بیمار خواسته می‌شود حرف «ای» را با قدرت ادا کند تا پلاتیسما منقبض شود و جراح بافت مرکز زیر چانه را بین دو انگشت می‌گیرد. بافتی که با انقباض به‌راحتی از بین انگشت‌ها بیرون می‌لغزد، پلاتیسما و چربی زیر آن است. آنچه میان انگشت‌ها می‌ماند پوست و چربی زیرپوستی است، یعنی همان بخشی که کانول به آن دسترسی دارد.

عکس‌ها از نیمرخ و روبه‌رو در نور ثابت گرفته می‌شوند و بعدها مبنای مقایسه قبل و بعد قرار می‌گیرند.

بی‌حسی و ورود کانول

در مجموعه‌ای از ۶۶ بیمار شرق آسیایی که با ساکشن رادیوفرکانسی گردن درمان شدند، کار زیر بی‌حسی تومسنت موضعی انجام شد. در گروه دیگری شامل ۶۳ بیمار که ساکشن رادیوفرکانسی را همراه با بخیه تعلیق زیر بی‌حسی موضعی داشتند، همه عمل را بدون درد گزارش کردند. کانول از برش‌های کوچک وارد می‌شود و چربی را از لایه بالای عضله خارج می‌کند.

مرحله حرارتی در صورت استفاده

اگر پروتکل مرکز انرژی رادیوفرکانسی داشته باشد، پس از تخلیه چربی کانول یا هندپیس حرارتی زیر پوست حرکت می‌کند. در یک گزارش کنگره‌ای با دستگاه رادیوفرکانسی داخلی، دمای بافت زیرپوستی تا ۵۵ تا ۵۷ درجه سانتی‌گراد بالا برده شد. در روش FaceTite هدف گرمای عمقی این است که رشته‌های فیبروزی منقبض شوند و پوست به لایه زیرین بچسبد. دمای دقیق و مدت گرمادهی از دستگاهی به دستگاه دیگر فرق می‌کند.

تفاوت سوپر کانتور و ساکشن غبغب

پرسش اصلی این است که پوست بعد از برداشتن چربی چگونه جمع می‌شود. در ساکشن ساده این کار به کشسانی خود پوست بسته است. در ترکیب با انرژی حرارتی، گرما با هدف انقباض بافت اضافه می‌شود و شواهد انقباض پوست درباره همین گروه از پروتکل‌ها منتشر شده است. با این حال همان مطالعات نشان می‌دهند پاسخ افراد مختلف به انرژی حرارتی متفاوت است (جزئیات در بخش مزایا و محدودیت‌ها).

جزئیات عمومی ساکشن ساده، از جمله مراقبت‌ها و عوارض آن، در راهنمای ساکشن غبغب آمده است.

سوپر کانتور برای چه کسانی مناسب‌تر است؟

وضعیتی که بهترین نتیجه را می‌دهد

مرورهای جراحی، ساکشن زیر چانه را برای کسی مؤثر می‌دانند که چربی موضعی، کشسانی کافی پوست و تونوس مناسب عضله دارد. در مطالعات رادیوفرکانسی، معیار ورود بیماران چربی زیر چانه همراه با شلی پوست خفیف تا متوسط در گردن و جوال‌ها بود. در یکی از این مطالعات بیماران به دو گروه تقسیم شدند: گروه اول شلی کم پوست گردن با چربی زیر چانه و جوال‌های اولیه داشت و گروه دوم شلی متوسط، جوال متوسط و چربی زیر چانه.

وضعیتی که به روش دیگری نیاز دارد

وقتی پوست گردن و پایین صورت شلی شدید دارد، منابع جراحی زیبایی لیفت کامل صورت همراه با ترمیم گردن را استاندارد طلایی می‌دانند. لیفت گردن خود پوست و بافت زیرین را جراحی و ترمیم می‌کند. در مطالعه رادیوفرکانسی گردن، نیمی از بیمارانی که نتیجه را ضعیف یا بدون تغییر ارزیابی کردند، بین ۴ تا ۸ ماه بعد لیفت گردن انجام دادند.

مزایا و محدودیت‌های قابل سنجش

مزایای ثبت‌شده در مطالعات این‌هاست:

• در مطالعات رادیوفرکانسی گردن، کار با بی‌حسی موضعی و برش‌های کوچک انجام شده است.
• در گروه ۸۰ نفری که ساکشن رادیوفرکانسی همراه با برداشتن چربی بوکال داشتند، طول ناحیه زیر چانه در ماه ششم به‌طور متوسط ۲۳ میلی‌متر کوتاه‌تر اندازه‌گیری شد.
• در مطالعه‌ای روی بیماران با شلی متوسط گردن، ۲۰ درصد بسیار راضی بودند، ۴۲ درصد نتیجه را خوب دانستند و ۲۳ درصد راضی بودند.

محدودیت‌ها هم به همان اندازه مشخص‌اند:

• ۱۵ درصد همان گروه نتیجه را ضعیف یا بدون تغییر دانستند.
• در گروه ۶۳ نفری، ۳ نفر پاسخ ضعیفی به انقباض پوست با دستگاه FaceTite داشتند.
• طول پیگیری بیشتر مطالعات بین ۶ تا ۱۲ ماه بود. اطلاعات چندساله درباره ماندگاری انقباض پوست محدود است.
• شاخص‌های رضایت و اندازه‌گیری‌ها در مطالعات متفاوت‌اند و مقایسه مستقیم میان دستگاه‌ها ممکن نیست.

یک جراح پلاستیک درباره زیر چانه گزارش می‌کند که کانتور همان لحظه پایان عمل واضح دیده می‌شود، ولی تورم بعدی آن را می‌پوشاند و گردن به‌دلیل دشواری فشرده‌سازی، بیشتر از بقیه نواحی ساکشن‌شده ورم می‌کند. به همین دلیل قضاوت درباره نتیجه در روزهای اول زود است.

عوارض سوپر کانتور غبغب

عوارض شایع و موقت

کبودی، تورم، سفتی و بی‌حسی زیر چانه تقریباً در همه افراد دیده می‌شود. کبودی ممکن است از زیر چانه تا گردن و حتی قفسه سینه پایین بیاید. بی‌حسی و سوزش هنگام اصلاح ریش یا شستن پوست زیر چانه هم رایج است.

در گروه ۶۳ نفری که رادیوفرکانسی و بخیه تعلیق داشتند، هفت نفر تورم طولانی تا ۳ ماه و پنج نفر کاهش حس بیش از ۳ ماه گزارش کردند. هیچ مورد نوروپراکسی، یعنی اختلال عملکرد عصب، ثبت نشد.

عوارض نادر

مرور حوزه‌ای عوارض ساکشن زیر چانه، آن را روشی با عوارض نادر توصیف می‌کند. موارد ثبت‌شده در این مرور شامل فرورفتگی زیر چانه، تورم ماندگار، اسکار هیپرتروفیک، انقباض اسکار، فاشئیت نکروزان گردن، دیستونی صورت و گردن، فلج موقت عصب صورت و هماتوم است. هماتوم، یعنی تجمع خون زیر پوست، از ترسناک‌ترین عوارض گزارش می‌شود چون می‌تواند به نکروز بخشی یا تمام پوست برسد.

علائمی که ارزیابی همان روز لازم دارند

قرمزی در حال گسترش، تورمی که به‌جای کم‌شدن بیشتر می‌شود، تب، ترشح چرکی از برش‌ها و تورم سفت و یک‌طرفه که سریع بزرگ می‌شود نیازمند ارزیابی فوری توسط جراح هستند. ضعف حرکت لب پایین یا لبخند نامتقارن هم ارزیابی همان روز می‌خواهد.

دوره نقاهت و مراقبت بعد از سوپر کانتور

هفته اول

در دستورالعمل پس از عمل یک مرکز جراحی پلاستیک صورت، بانداژ فشاری در هفته اول بدون وقفه بسته می‌ماند و فقط برای شستن مو و صورت برداشته می‌شود. بالا نگه‌داشتن سر در خواب و استراحت به مدت یک تا دو هفته تورم را کمتر می‌کند.

هفته دوم تا ششم

بیشتر کبودی‌ها در ۲ تا ۳ هفته محو می‌شوند و بانداژ در یکی دو هفته بعد به‌صورت متناوب استفاده می‌شود. ورزش ممکن است تورم را موقتاً بیشتر کند ولی حرکت سبک توصیه می‌شود. تغییر فشار هوا در پرواز هم می‌تواند تا ۶ تا ۸ هفته بعد از عمل تورم را بیشتر کند.

ماه‌های بعد

تورم باقی‌مانده و سفتی زیر چانه می‌تواند چند هفته تا چند ماه ادامه داشته باشد. در مطالعات رادیوفرکانسی، نتیجه معمولاً در ماه ششم ارزیابی شد، چون تا آن زمان تورم فروکش کرده و بازسازی کلاژن به نقطه پایدارتری می‌رسد.

ماندگاری نتیجه و احتمال برگشت غبغب

سلول‌های چربی که از ناحیه زیر چانه برداشته می‌شوند دوباره ساخته نمی‌شوند، ولی سلول‌های چربی باقی‌مانده با افزایش وزن بزرگ‌تر می‌شوند و روند پیری پوست و عضله بعد از عمل ادامه پیدا می‌کند. به همین دلیل سه عامل ماندگاری را تعیین می‌کنند: مقدار چربی باقی‌مانده، ثبات وزن و کشسانی پوست در سال‌های بعد. داده‌های منتشرشده درباره رادیوفرکانسی گردن تا ۶ تا ۱۲ ماه پیگیری دارند و ماندگاری چندساله هنوز در مطالعات بزرگ مستند نشده است.

هزینه سوپر کانتور غبغب

هزینه تقریبی در سال 1405، قیمت لیپوساکشن ساده غبغب حدود 10 تا 30 میلیون تومان بسته به شرایط بیمار و روش جراحی متغییر است؛ این ارقام قیمت قطعی سوپر کانتور نیستند.

هزینه دقیق سوپر کانتور به چند عامل مشخص بستگی دارد:

تفاوت سوپر کانتور با لیپوفیس و بوکال فت

در صفحه‌های فارسی بررسی‌شده، لیپوفیس گاهی همراه با سوپر کانتور و بوکال فت برای بسته‌ای از خدمات به کار رفته و تعریف یکسانی ندارد. بوکال فت یک توده چربی مشخص در عمق گونه است. برداشتن آن گونه را کم‌حجم می‌کند و فقط وقتی جزو سوپر کانتور است که پروتکل مرکز آن را صراحتاً ذکر کند. در گروه ۸۰ نفری که ساکشن رادیوفرکانسی گردن و برداشتن بوکال فت را با هم داشتند، برداشتن چربی بوکال نقش اصلی را در لاغرتر شدن چهره و تعریف بخش بالایی گونه داشت.

وقتی عنوان لیپوفیس در پیشنهاد درمانی دیده می‌شود، فهرست دقیق اجزا باید روی کاغذ نوشته شود: چه نواحی و با چه روشی.

قبل و بعد سوپر کانتور؛ چگونه نتایج را مقایسه کنیم؟

عکس‌های قبل و بعد وقتی ارزش دارند که سه شرط را داشته باشند. زاویه و نور هر دو عکس یکسان باشد و نیمرخ کامل با سر در وضعیت خنثی گرفته شده باشد. فاصله زمانی عکس بعد از عمل مشخص باشد، چون عکس هفته دوم هنوز تورم دارد و مطالعات رادیوفرکانسی نتیجه را در ماه ششم ارزیابی کرده‌اند. نوع درمان زیر هر عکس نوشته شده باشد، یعنی ساکشن تنها یا ساکشن همراه با انرژی.

سوالات متداول

رفرنس معتبر

• Complications associated with submental liposuction: a scoping review (PMC)
• Radiofrequency-assisted Liposuction for Neck and Lower Face (PMC)
• FaceTite plus buccal fat pad excision, 80 patients (PMC)
• Bipolar RFAL for cervical contouring in Eastern Asians (PMC)
• Best Clinical Practices with ATX-101 (PMC)
• Cureus: reduction of submental fullness with ATX-101
• IMCAS abstract: 63 patients, suture suspension plus RFAL
• IMCAS abstract: Endo radiofrequency plus liposuction
• News report on laser lipolysis added to RF (Hospitalist)
• Post-op instructions, Virginia Facial Plastic Surgery (PDF)
• Surgeon article on neck liposuction recovery